Your browser version is outdated. We recommend that you update your browser to the latest version.

ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ

Οι μισές περίπου γεννήσεις είναι απρογραμμάτιστες. Όλες οι γυναίκες μπορούν να μείνουν έγκυες από την εφηβική ηλικία μέχρι περίπου την ηλικία των πενήντα. Η αντισύλληψη μπορεί να βοηθήσει ώστε να προγραμματίσεις την εγκυμοσύνη την κατάλληλη περίοδο για εσένα . Μερικές μέθοδοι αντισύλληψης προστατεύουν από σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα και άλλες προκαλούν οφέλη για την υγεία της γυναίκας.  Σήμερα υπάρχουν διαφορετικοί τρόποι αντισύλληψης που κάθε γυναίκα μπορεί να βρει μία μέθοδο που της ταιριάζει.  

Πώς δρουν τα αντισυλληπτικά

Προκειμένου να καταλάβεις πως δρουν τα αντισυλληπτικά, θα πρέπει πρώτα να κατανοήσεις τι συμβαίνει κατά τη γονιμοποίηση. Κάθε γυναίκα έχει δύο ωοθήκες και κάθε μήνα απελευθερώνεται ένα ωάριο (ωοθυλακιορρηξία) μέσα στη σάλπιγγα (ένα σωλήνα που συνδέει την ωοθήκη με τη μήτρα). Αυτό συμβαίνει 14 μέρες περίπου πριν την περίοδο. Μία γυναίκα μπορεί να μείνει έγκυος, όταν έχει σεξουαλική επαφή κοντά στις μέρες της ωοθυλακιορρηξίας. Κατά τη διάρκεια της σεξουαλικής επαφής, ο άντρας εκσπερματώνει μέσα στον κόλπο. Στη συνέχεια το σπέρμα μετακινείται διαμέσου της βλέννας του τραχήλου και της μήτρας προς τις σάλπιγγες. Αν το σπέρμα συναντηθεί με το ωάριο μέσα στις σάλπιγγες, τότε πραγματοποιείται η γονιμοποίηση.

 

Στη συνέχεια το γονιμοποιημένο ωάριο μετακινείται μέσα στη σάλπιγγα, όπου εμφυτεύεται μέσα στη μήτρα. Οι αντισυλληπτικές μέθοδοι δρουν με τους παρακάτω τρόπους, όπως: 

· Να εμποδίσουν το σπέρμα να φτάσει το ωάριο. 

· Να προκαλέσει βλάβη στο σπέρμα.  

· Να καταστέλλει την απελευθέρωση του ωαρίου (ωοθυλακιορρηξία).

· Να μεταβάλλει την εσωτερική επικάλυψη της μήτρας, ώστε να εμποδίζει την εμφύτευση του γονιμοποιημένου ωαρίου.  

· Να μεταβάλλει τη βλέννα του τραχήλου της μήτρας, ώστε το σπερματοζωάριο δεν μπορεί να διαπεράσει.

Προφυλακτικά  
 
Τα προφυλακτικά υπάρχουν αρσενικού και θηλυκού τύπου. Τα ανδρικά προφυλακτικά συνήθως είναι φτιαγμένα από latex και προστατεύουν περισσότερο από κάθε άλλη αντισυλληπτική μέθοδο από τα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα. 

Το γυναικείο προφυλακτικό είναι ένα πλαστικό κάλυμα του κόλπου που περιλαμβάνει ένα δακτύλιο που καλύπτει τον τράχηλο και έναν άλλο που βγαίνει έξω από τον κόλπο. Μπορεί να τοποθετηθεί μέχρι και 8 ώρες πριν από τη σεξουαλική επαφή και προστατεύει επίσης από σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα. Μετά την εκσπερμάτιση, το σπέρμα παραμένει στο προφυλακτικό και δεν εισέρχεται στον κόλπο. 

Προκειμένου τα προφυλακτικά να είναι αποτελεσματικά θα πρέπει να χρησιμοποιούνται κάθε φορά και με σωστό τρόπο. Δεν πρέπει ποτέ να χρησιμοποιείς ταυτόχρονα ανδρικό και γυναικείο προφυλακτικό γιατί αυξάνει ο κίνδυνος ρήξης του προφυλακτικού.

Αντισυλληπτικά χάπια   

Τα αντισυλληπτικά χάπια περιέχουν ορμόνες ίδιες με αυτές που παράγεις κατά τη διάρκεια του κύκλου σου. Στις περισσότερες περιπτώσεις, οι ορμόνες εμποδίζουν την ωοθυλακιορρηξία, αλλάζουν τη σύσταση της βλέννας του τραχήλου ή το εσωτερικό περιβάλλον της μήτρας. Τα αντισυλληπτικά χάπια δεν προστατεύουν από σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα.

Για τις περισσότερες γυναίκες ο κίνδυνος για σοβαρές επιπλοκές είναι μικρός. Ωστόσο, οι γυναίκες με συγκεκριμένες παθήσεις θα πρέπει να συζητήσουν με το γιατρό τους, την κατάλληλη αντισυλληπτική μέθοδο. 

Υπάρχουν διαφορετικές μάρκες αντισυλληπτικών που χρησιμοποιούν διαφορετικό συνδυασμό ορμονών, που επιτρέπει κάθε γυναίκα να επιλέξει το κατάλληλο για αυτήν. Τα αντισυλληπτικά χάπια περιέχουν οιστρογόνα και προγεστερόνη. Αυτά προσφέρουν αρκετά οφέλη στην υγεία των γυναικών, εκτός από την αντισύλληψη. Προστατεύουν από τον καρκίνο των ωοθηκών, τον καρκίνο του ενδομητρίου και βελτιώνουν τη δυσμηνόρροια (επώδυνη περίοδος). Οι γυναίκες που παίρνουν αντισυλληπτικά χάπια έχουν μικρότερη περίοδο και κατά συνέπεια παρουσιάζουν σπανιότερα σιδηροπενική αναιμία. 

Τα περισσότερα χάπια έρχονται σε πακέτο των 21, τα οποία είναι καλό να τα παίρνεις την ίδια ώρα κάθε μέρα. Μόλις παίρνεις όλο το πακέτο, διακόπτεις για 7 ημέρες και μετά ξαναρχίζεις. Μέσα σε αυτές τις ημέρες θα έλθει η περίοδος σου. Τα χάπια δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται όταν είσαι έγκυος, αλλά αν τύχει και μείνεις έγκυος όταν παίρνεις αντισυλληπτικά χάπια, τότε δεν υπάρχει αυξημένος κίνδυνος γεννετικών ανωμαλιών για το έμβρυο. 

Παρενέργειες από τα χάπια περιλαμβάνουν ναυτία, πονοκέφαλο, επώδυνους μαστούς. Συνήθως οι παρενέργειες υποχωρούν μετά από λίγους μήνες χρήσης. Είναι πιθανόν να έχεις λιγότερες παρενέργειες, όταν παίρνεις το χάπι την ίδια ώρα κάθε μέρα. 

Αν ξεχάσεις να πάρεις ένα χάπι 

Αν ξεχάσεις να πάρεις ένα χάπι τότε την επόμενη μέρα πάρε δύο χάπια και συνέχισε κανονικά το πακέτο. Αν χάσεις δύο ή περισσότερα χάπια τότε συνέχισε το πακέτο, αλλά χρησιμοποίησε και μία άλλη μέθοδο αντισύλληψης (π.χ προφυλακτικό). Συζήτησε το με το γιατρό σου.  

 Άλλες ορμονικές μέθοδοι  

Εκτός από τα αντισυλληπτικά χάπια, υπάρχουν και άλλες ορμονικές μέθοδοι αντισύλληψης. Αυτές είναι το διαδερμικό αυτοκόλλητο και ο κολπικός δακτύλιος. Οι φαρμακευτικές ουσίες που περιέχουν είναι παρόμοιες με αυτές των αντισυλληπτικών χαπιών, αλλά αλλάζει ο τρόπος χορήγησης.  

Το διαδερμικό αυτοκόλλητο τοποθετείται σε οποιοδήποτε μέρος του σώματος (εκτός από τους μαστούς) για μία εβδομάδα επί τρεις συνεχόμενες εβδομάδες. Την τέταρτη εβδομάδα δεν τοποθετείται αυτοκόλλητο και έρχεται η περίοδος (δεν είναι διαθέσιμο στην Ελλάδα). 

Ο κολπικός δακτύλιος τοποθετείται στον κόλπο για τρεις εβδομάδες και την τέταρτη αφαιρείται και έρχεται η περίοδος. Δεν απαιτείται η επίσκεψη σε γυναικολόγο για την τοποθέτηση του δακτυλίου. (δεν είναι διαθέσιμο στην Ελλάδα). 

Επείγουσα Αντισύλληψη (το χάπι της επόμενης μέρας) 
Αν κατά τη διάρκεια της επαφής έχεις κάποιο ατύχημα υπάρχουν χάπια για επείγουσα αντισύλληψη, τα οποία μπορείς να τα πάρεις μέσα σε 72 ώρες. Ρώτησε το γιατρό σου. Αυτά τα χάπια όμως δεν είναι φτιαγμένα για να τα χρησιμοποιείς σε τακτική βάση.   

Ενδομήτριο σπείραμα  

Ενδομήτριο σπιράλΕνδομήτριο σπιράλΤο ενδομήτριο σπείραμα είναι πλαστικό και έχει σχήμα Τ. Αυτό εισάγεται από το γυναικολόγο σου μέσα στη μήτρα και σε προστατεύει από την εγκυμοσύνη για 5 χρόνια. Απελευθερώνει μικρή ποσότητα προγεστερόνης η οποία κάνει την τραχηλική βλέννα παχύτερη και το ενδομήτριο λεπτότερο. Υπάρχουν και ενδομήτρια σπειράματα χαλκού που είναι φθηνότερα.  

Η τοποθέτηση μπορεί να προκαλέσει δυσφορία, αλλά μετά δεν χρειάζεται να κάνεις απολύτως τίποτα. Δεν γίνεται αισθητό κατά τη σεξουαλική πράξη, τις καθημερινές δραστηριότητες ή την περίοδο και μπορείς να χρησιμοποιήσεις ταμπόν. Πιθανόν ο γιατρός σου να σου ζητήσει να επιστρέψεις για εξέταση ρουτίνας μετά την τοποθέτηση του.   

Το ενδομήτριο σπείραμα έχει μία κλωστή στην άκρη. Όταν τοποθετήσεις το δάκτυλο σου στον κόλπο θα πρέπει να νιώθεις την κλωστή. 

Οι γυναίκες με ενδομήτριο σπείραμα έχουν λιγότερους πόνους και μικρότερη αιμόρροια κατά την περίοδο και μερικές φορές η περίοδος μπορεί να εξαφανιστεί. 

Μερικές γυναίκες έχουν επίσης το πρώτο μήνα, κράμπες, μικρή αιμόρροια ή κολπικές εκκρίσεις. Αυτά τα συμπτώματα θα πρέπει να εξαφανιστούν μετά τον πρώτο μήνα.  

Αμηνόρροια στο θηλασμό 

Ο θηλασμός προκαλεί αλλαγές στις ορμόνες με συνέπεια την απουσία περιόδου. Ωοθυλακιορρηξία δεν πραγματοποιείται και περίοδος δεν έρχεται όταν η γυναίκα θηλάζει αποκλειστικά και δεν χρησιμοποιεί γάλα του εμπορίου. Αυτή η μέθοδος είναι πιο αξιόπιστη κατά τους πρώτους 6 μήνες του αποκλειστικού θηλασμού. Ωστόσο, η γυναίκα πρέπει να έχει υπόψη της ότι δεν είναι απαραίτητο να έχει περίοδο προτού μείνει έγκυος. Όταν για πρώτη φορά έρθει η περίοδος μετά τη γέννηση, σημαίνει ότι η γυναίκα είχε ήδη ωοθυλακιορρηξία και δυνητικά θα μπορούσε να μείνει έγκυος. 

Στείρωση  

Είναι η πιο δημοφιλής μέθοδος αντισύλληψης στις ΗΠΑ στις γυναίκες μεγαλύτερες των 35 ετών. Είναι ευκολονόητο ότι είναι μία πολύ σημαντική απόφαση και συχνά οι νεαρές γυναίκες που υποβάλλονται σε στείρωση, το μετανιώνουν. Για αυτό το λόγο, οι γυναίκες που το αποφασίζουν  πρέπει να είναι βέβαιες ότι δεν θέλουν άλλα παιδιά. Το να αναστρέψεις την στείρωση, είναι δύσκολη επέμβαση και δεν είναι πάντοτε επιτυχής.  

Η στείρωση πραγματοποιείται με κλείσιμο ή διατομή των σαλπίγγων, που μπορεί να γίνει με διαφορετικές μεθόδους. Η επέμβαση συχνά γίνεται κατά τη διάρκεια της καισαρικής, την επόμενη ημέρα ενός φυσιολογικού τοκετού ή οποτεδήποτε με λαπαροσκόπηση.  

Επίλογος

Οποιαδήποτε μέθοδος αντισύλληψης και αν χρησιμοποιείς, θα πρέπει να ξέρεις πώς λειτουργεί, πώς είναι ο σωστός τρόπος χρήσης και ποιες οι πιθανές παρενέργειες. Ακόμη και αν μερικές μέθοδοι δεν προϋποθέτουν ιατρική συνταγή καλό θα ήταν να ενημερωθείς από το γιατρό σου. Τέλος θα πρέπει να έχεις υπόψη σου ότι μία ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη μπορεί να έχει περισσότερες παρενέργειες από οποιαδήποτε μέθοδο αντισύλληψης.